.:Wargaming Zone:. - serwis wargamingowy - .:Artykuł - Wojny napoleo?skie (Napoleonic Warfare):.
Wargaming Zone     
Wtorek godzina 03:56,
21 luty 2017

Wojny napoleo?skie (Napoleonic Warfare)
Data: Wt 20 Lip, 2004
Autor: Marcin Gaw?da
"Wojny Napoleo?skie" to rozbudowana wersja renomowanych, angielskich przepisw "Napoleonic Warfare" Newbury Rules

Zasady „Wojny Napoleo?skie”, wed?ug ktrych rozgrywamy bitwy taktyczne w okresie wojen napoleo?skich, to t?umaczone na j?zyk polski angielskie przepisy „Napoleonic Warfare” Newbury Rules wraz z dodanymi przez nas modyfikacjami. Ostateczna wersja przepisw „Napoleonic Warfare” – edycja 4 – si?ga swoimi korzeniami roku 1981 i oparta by?a na wielu latach do?wiadcze? p?yn?cych z wcze?niejszych wersji. O warto?ci przepisw Newbury Rules mo?e ?wiadczy? chocia?by fakt, ?e s?u?y?y one do rozgrywania mistrzostw w Wielkiej Brytanii. Poniewa? uznali?my, ?e taka rekomendacja oraz dok?adno?? symulacji bitew z tego okresu nas zadowala, zaadaptowali?my ca?y szkielet przepisw, z czasem wprowadzaj?c do nich w?asne komentarze, rozwi?zania oraz dodatki. Nie od?egnujemy si? jednakowo? od tego, ?e u podstaw „Wojen Napoleo?skich” leg?y w?a?nie przepisy angielskie. Poniewa? nie uda?o nam si? skontaktowa? z autorami „Napoleonic Warfare”, poprawki wprowadzili?my we w?asnym zakresie. Gracze z zagranicy, ktrzy wcze?niej grali na przepisach angielskich, bez trudu mog? z nami gra?, gdy? nasze dodatki nie zmieniaj? sensu przepisw angielskich, co najwy?ej s? ich rozwini?ciem.

Przepisy „Napoleonic Warfare” zaprojektowano w ten sposb, aby zapewni? realistyczno?? rozgrywki, a jednocze?nie, ?eby zasymulowa? niemal ka?d? sytuacj? na wczesnym polu walki. To powoduje, ?e przepisy nie s? wcale ?atwe. U podstaw warto?ci tych zasad leg?o kilka czynnikw, ktre poni?ej sprbuj? scharakteryzowa?.

1. symultaniczno?? – poniewa? ruchy wykonywane s? jednocze?nie, w rozgrywce po??dana jest osoba s?dziego (neutralnego), ktry kontroluje wykonywanie rozkazw zapisanych przez graczy, a jednocze?nie pe?ni swoj? tradycyjn? rol? – rozstrzyga sytuacje sporne. Rozkazy zapisywane s? na dwch szczeblach: wydaje si? je zarwno dla pojedynczego oddzia?u (batalionu czy szwadronu), jak i innym graczom. W pierwszym przypadku chodzi o konkretne czynno?ci wykonywane przez oddzia?: marsz, strzelanie, k?adzenie si?, zwrot itd. W drugim przypadku chodzi o system meldunkw i rozkazw wydawanych w ramach ustalonej w scenariuszu struktury. Symultaniczno??, jakkolwiek sprawia w bardziej skomplikowanych sytuacjach pewne problemy (wwczas ruchy wykonuje si? jednocze?nie z obu stron dziel?c je na mniejsze odcinki), to jednak wp?ywa to ogromnie na realno?? rozgrywki. Najprostszy przyk?ad: obie strony strzelaj? jednocze?nie, nie dochodzi wi?c do sytuacji, kiedy jedna strona traci figurki wcze?niej ni? druga, co wp?ywa na ca?o?? starcia.

2. system testw i wsp?czynnikw – to jest druga zaleta przepisw. Rozgrywanie wszystkich sytuacji oparte jest na testach. Testy te, to tabele, w ktrych dodaje si? b?d? odejmuje okre?lone wsp?czynniki. W ten sposb w testach uwzgl?dniono ca?? mas? zaistnia?ych elementw, od wyszkolenia oddzia?u poczynaj?c, a na jego pozycji na polu walki ko?cz?c (w systemie wsp?czynnikw liczymy morale, teren, szyk, straty, dezorganizacj? itd). Oczywi?cie testy s? tak skonstruowane, ?e jedne wsp?czynniki odgrywaj? tam wi?ksz? rol? ni? inne, np. w te?cie morale najwa?niejsze b?dzie rodzaj morale oddzia?u i straty, ale z kolei w te?cie zbierania z pogoni, odleg?o?? od przeciwnika, ukrycie i obecno?? w?asnego dowdcy. W kilkunastu testach zawarto wszystkie mo?liwe reakcje oddzia?w na r?ne sytuacje na polu bitwy. System testw oraz symultaniczno?? dzia?ania mo?e spowodowa? np. ?e zadeklarowano szar?? i w jej efekcie kontrszar??, ale po przeprowadzeniu testw jeden z oddzia?w umkn?? na sam widok przeciwnika.

Trzy zdjęcia z bitwy rozgrywanej wed?ug zasad "Wojny Napoleo?skie".
3. dobrze przemy?lany element losowy – kostka odgrywa w przepisach do?? istotn? rol?, ale na szcz??cie ten element zosta? tak pomy?lany, ?e sytuacje ekstremalne, do ktrych mo?e doj?? w wyniku rzutw, s? odpowiednio zracjonalizowane pod wzgl?dem prawdopodobie?stwa. Wprowadzenie kostki sze?ciennej (k6) dla jednostek nieregularnych oraz kostki u?rednionej (2,3,3,4,4,5) dla regularnych, powoduje, ?e jednostki regularne s? na og? bardziej przewidywalne. W dalszym ci?gu jednak wynik rzutu kostk? mo?e zadecydowa? o wyniku testu. Przyk?adowo, w walce wr?cz, dla jednostek regularnych r?nica w efekcie rzutw mo?e wynosi? 6 punktw, co w istotny sposb wp?ywa na wynik testu (dla nieregularnych nawet 10). W efekcie elementu losowego mo?liwa jest np. taka sytuacja , ?e francuscy strzelcy konni walcz?c z kirasjerami mog? wygra? starcie! (np. przy rezultatach odpowiednio 5 i 2). Trzeba tu jednak?e doda?, ?e sytuacje takie mog? mie? miejsce, ale s? zazwyczaj ma?o prawdopodobne – nie trzeba chyba dodawa?, ?e w wi?kszo?ci przypadkw strzelcy s? w takiej sytuacji bez szans. Takie zaskakuj?ce wyniki mo?na t?umaczy? na wiele sposobw (np. oficer prowadz?cy szar?? zosta? trafiony i wp?yn??o to na dezorganizacj? szar?uj?cego oddzia?u). Element losowy „symuluje” te wszystkie nieprawdopodobne wydarzenia, jednocze?nie przypisuj?c im w realistyczny sposb zr?nicowane prawdopodobie?stwa. I jeszcze jeden przyk?ad. Je?eli postawimy na przeciw siebie dwa bataliony piechoty, w idealnie symetrycznej sytuacji taktycznej, z idealnie takimi samymi parametrami (czyli krtko mwi?c suma wszystkich modyfikatorw z tabeli testu wynosi 0) i jeden zadeklaruje szar?? na drugi, to mo?e si? zdarzy?, ?e w wyniku rzutu ten drugi mo?e najzwyczajniej w ?wiecie uciec. Fakt, ?e szansa na takie zdarzenie jest mniejsza ni? 1:1000, ale istnieje. Czy na polu bitwy jest mo?liwa taka sytuacja? Uwzgl?dniaj?c niedu?y stopie? prawdopodobie?stwa – na pewno tak. Bez trudu ka?dy z czytelnikw mg?by wymy?li? seri? „katastrof”, ktre mog?yby na polu walki wp?yn?? na taki nieoczekiwany przebieg wydarze?.

4. element morale – przepisy w istotny sposb uwzgl?dniaj? morale i wyszkolenie jednostki, czyli te elementy, ktre w znaczny sposb decyduj? o tym jak zachowaj? si? oddzia?y na polu bitwy. Jednym z kluczowych elementw jest tutaj test morale. Oddzia?y elitarne b?d? mia?y wi?ksz? szans? „ustania” na pozycjach ni? np. landwera, ale z drugiej strony inne elementy mog? t? sytuacj? odwrci?. Przyk?adowo batalion grenadierw gwardii francuskiej o najwy?szej klasie mo?e rzuci? si? do ucieczki je?li zajd? ku temu odpowiednie okoliczno?ci: np. poniesie ogromne straty od ognia artylerii i piechoty oraz jest szar?owany przez kawaleri? przeciwnika z flanki nie stoj?c w czworoboku. Do?? istotnym elementem przepisw jest tak?e uwzgl?dnienie w szeregu testach wspieraj?cych jednostek, czyli takich, ktre s? do 25 cm od testowanego oddzia?u. Dzi?ki temu wynik walki wr?cz nie zale?y tylko od bezpo?rednio zaanga?owanych w walk? wr?cz oddzia?w, ale tak?e od oglnej sytuacji na polu walki – w tym przypadku od innych, w?asnych jednostek w pobli?u.

5. lista armii – wszystkie oddzia?y zosta?y w prosty sposb scharakteryzowane w li?cie armii. Poza organizacj? mamy tam wi?c informacje o morale, czy warto?ci punktowej danej figurki. Ten ostatni czynnik pozwala tworzy? w miar? zbilansowane scenariusze dla mniej do?wiadczonych s?dziw. Lista armii mo?e zosta? w prosty sposb rozszerzona przez graczy w oparciu o podane podstawowe informacje o poszczeglnych oddzia?ach.

6. wszystko jest dozwolone – przepisy s? tak skonstruowane, ?e nie ma w nich praktycznie ?adnych ogranicze? w stosunku do absurdalnych zagra? graczy, o ile s? one fizycznie wykonalne (np. nie mo?na wjecha? kawaleri? do budynku, czy przekracza? rzek? niemo?liw? do sforsowania). Je?li wiemy, ?e u?ycie kirasjerw w lesie nie jest wskazane, nie znajdziemy w przepisach uwagi, i? nie mo?na tego zrobi?, je?li chcemy przetestowa? tego rodzaju akcj?. System testw spowoduje natomiast, ?e szybko zarzucimy tego rodzaju dzia?ania i wi?cej ich nie powtrzymy, gdy? nie b?d? efektywne. Innymi s?owy, gracz mo?e podejmowa? najbardziej bezsensowne dzia?ania i nikt mu tego nie mo?e zabroni?, natomiast przepisy skonstruowane s? w ten sposb, ?e gracz szybko za takie bezsensowne dzia?ania zostanie „ukarany” negatywnymi wsp?czynnikami w kolejnych testach. Przyk?adowo dzia?ania w trudnym terenie wp?ywaj? na zwarto?? oddzia?u, co jest uwzgl?dnione we wsp?czynniku zwanym dezorganizacj?, ktry odgrywa istotn? rol? w wielu testach. W ten sposb gracze mog? na w?asnych b??dach uczy? si? taktyki.

Zasygnalizowane powy?ej g?wne elementy i zalety systemu „Napoleonic Warfare”, ktre s? ko??cem tych przepisw, zosta?y przez nas wzbogacone. Zmiany wprowadzone do oryginalnych, angielskich przepisw, wyr?nili?my kursyw? i zachowali?my tekst t?umaczenia. Bazuj?c na naszej wiedzy o epoce wprowadzili?my kilka mniejszych lub wi?kszych poprawek, m. in. alternatywn? tabel? zmian szykw, ktr? opracowali?my na podstawie odpowiedniej literatury. Poza w?asn? wiedz? o epoce, pomocne by?y rozwi?zania zastosowane w innym systemie Newbury Rules („Z wojn? przez wieki”), ktre prawdopodobnie znalaz?yby si? w kolejnych edycjach „Napoleonic Warfare”.

Poniewa? przepisy Newbury Rules stosowano na ograniczonym terenie (rozgrywki na sto?ach) zdecydowali?my si? rozwin?? pewne elementy, tak by umo?liwi?y rozgrywanie samodzielnych bitew lub bitew kampanijnych na znacznie wi?kszym obszarze. Do powa?niejszych rozszerze? nale?y zaliczy? dodatek zwi?kszaj?cy zasi?g ognia artylerii, ktry w oryginalnych przepisach ko?czy? si? sztucznie na okre?lonej odleg?o?ci. Naszym celem by?o tak skonstruowanie przepisw, aby same zasady korygowa?y absurdalne rozwi?zania, a nie sztuczne zakazy. W efekcie mo?na prowadzi? ostrza? artylerii na du?ych odleg?o?ciach, chocia? jest on ma?o skuteczny – ostateczn? decyzj? podejmuje jednak gracz.

Jako aneks do artyku?u za??czyli?my wspomniany dodatek XVI zwi?kszaj?cy zasi?g ognia artylerii. Wszystkie wprowadzane przez nas poprawki s? testowane i zwracamy uwag? na to, by nie wypatrzy?y oryginalnych przepisw ani realiw epoki. Poniewa? jednak edycja 4 powsta?a w roku 1989 przypuszczalnie sami autorzy „Napoleonic Warfare” wprowadziliby w nich szereg istotnych zmian.

Na koniec pragn? podkre?li?, ?e poprawki do „Wojen Napoleo?skich” powsta?y w 2001 roku i nie jest wykluczone, ?e nied?ugo powstanie nowa wersja tych?e przepisw uwzgl?dniaj?ca nasze kolejne do?wiadczenia.



Dodatek XVI: Poszerzone zasi?gi artylerii. dodatekXVI.zip (18 kB)

Komentarze

Sob 07 Sty, 2006 franziskaner napisał:
wielkie dzieki za odzew:)Jesli przylaczenie sie do wspolnej gry to jedyny sposob zdobycia tych zasad to bardzo chetnie skorzystam....niestety w nieco odleglejszym terminie.Obecnie siedze w Gdansku i znalezienie czasu na wycieczke do Warszawy lub Krakowa graniczy z cudem(nawet na malowanie figurek nie mam czasu)Ale kto wie,moze kiedys:)pozdrawiam

Czw 05 Sty, 2006 Marcin G napisał:
"Wojny Napoleo?skie", czyli polskie t?umaczenie "Napoleonic Warfare" oraz liczne w?asne dodatki powsta? na bazie (podstawie) przepisw panw Halsalla, Rotha i Kew'a (Newbury Rules). Poniewa? ?adna prba nawi?zania z nimi kontaktu si? nie uda?a, nie mamy do nich praw autorskich - to jest przyczyna, dla ktrej korzystamy z nich tylko do u?ytku wewn?trznego. Tak wi?c ?wiadomie ograniczamy do nich dost?p - chcemy by? w zgodzie z polskim prawem i w porz?dku w stosunku do twrcw systemu, ktrym zawdzi?czamy w?asciwie ca?y "engine". W tej chwili jedynym najlepszym rozwi?zaniem jest nawi?zanie z nami kontaktu, co oznacza np. grywanie z nami.

Wt 03 Sty, 2006 Robert napisał:
Cze??. I ?eby ju? zako?czy? temat i niepotrzebne poszturchiwania- bardzo mi przykro, ?e nie ma ?adnego dystrybutora tych przepisw na kraj. Mo?e Twj g?os, Bladyrunner, przyczyni si? do wydania ich w jakiej? formie dost?pnej oglnie. Pki co nie uda?o si? nam nawi?za? bezpo?redniego kontaktu z autorami (prbowali?my), nie ma wi?c mowy o ?adnej dystrybucji. Na razie dysponujemy w?asnym t?umaczeniem z licznymi autorskimi dodatkami- prbk? takiego dodatku za??czono. Co do faktycznej dost?pno?ci - obecnie wiem, ?e przepisy s? dost?pne u poszczeglnych ludzi w Warszawie, Krakowie, Kro?nie, Lublinie, Bydgoszczy i Szczecinie. Je?li jeste? zainteresowany, dam Ci namiary na konkretne osoby. Pozdrawiam. R

Pon 02 Sty, 2006 Hubert napisał:
Drogi Bladyrunnerze,

Nie napisa?e? o ?adnym systemie bezp?atnym. Jednak?e, komentowanie recenzji jako "marchewki na kiju" jest jak?? sugesti?, w mojej ocenie czym? w rodzaju sugestii, ?e ka?de przepisy powinny by? bezp?atne. Nie bardzo rozumiem, co ma oznacza?, ?e o sprecyzowanie tego prosisz mnie po raz drugi - to stwierdzenie pojawia si? w Twoim pierwszym komentarzu, wi?c jego znaczenie jest co najmniej nie jasne.

By?e? za to uprzejmy napisa?, ?e opisywany system, to "system widmo". O ile ostatnio nie zmieni?o si? znaczenie s?owa widmo w takim kontek?cie, oznacza to, ni mniej, ni wi?cej, ?e system nie istnieje. Fakt, ?e nigdy wcze?niej si? z nim nie spotka?e?, i/lub, ?e nie potrafisz odnale?? sprzedawcy oferuj?cego ten system, nie dowodzi w ?aden sposb, ?e system nie istnieje. Artyku? nigdzie nie sugerowa?, a przynajmniej ja nic takiego nie zauwa?y?em, ?e system jest sprzedawany przez jakiego? krajowego dystrybutora. Je?eli jest jednak inaczej i taka sugestia gdzie? w artykule si? pojawi?a, to prosz? wska? konkretne miejsce w artykule - Marcin z pewno?ci? z ch?ci? skoryguje go tak, by by? zgodny ze stanem faktycznym.

Zupe?nie nie pojmuj?, jak tekst o dwch przeczytanych ksi??kach mo?e by? obra?liwy - prosz?, wska? gdzie napisa?a?em, ?e konkretny autor konkretnych przepisw przeczyta? tylko dwie ksi??ki? Nie mo?esz mnie czyni? odpowiedzialnym za skojarzenia, ktre przychodz? Ci na my?l.

Doceniam Twoj? trosk? o udzielenie odpowiedzi Franziskanerowi i jestem za ni? g??boko wdzi?czny. Nie do ko?ca jednak rozumiem z czego wnosisz, ?e takiej odpowiedzi nie udzielono, jak doskonale wiesz, ten serwis dysponuje mo?liwo?ci? wysy?ania wiadomo?ci prywatnych. Nie odnosz? wra?enia, aby Twj komentarz mg? by? jako? pomocny Franziskanerowi, ale mog? si? myli?, w zwi?zku z tym jeszcze raz dzi?kuj? Ci za trosk?.

Wreszcie chcia?bym si? odnie?? do Twojego zdania: "Zw?aszcza dla ludzi, ktrzy cen? jakiego? utworu s? w stanie ustali? na podstawie domniemanej liczby przeczytanych przez autora ksi??ek." Zak?adam, ?e w jaki? sposb ten tekst odnosi si? do mnie. C?, je?eli chodzi o cen?, to ustalam j? pytaj?c si? o ni? sprzedawcy, sprawdzaj?c w cenniku, katalogu, lub na metce, zale?nie od tego, o jaki produkt chodzi. Przy ustalaniu ceny liczba ksi??ek, domniemana, czy nie, przeczytanych przez autora, nie ma absolutnie ?adnego znaczenia.
Podejrzewam jednak, ?e pisz?c "cen?" mia?e? na my?li "warto??", a utwr ma oznacza? przepisy historyczne. Je?eli wi?c chodzi o mj sposb oceny przepisw historycznych, to oceniam ich "warto??" g?wnie przez pryzmat zgodno?ci z historycznymi realiami okresu. G?wnie, ale nie jedynie, bo przepisy super dok?adne mog? by? zarazem zupe?nie nie grywalne, co mimo wierno?ci historycznej czyni je bezu?ytecznymi. I vice versa przepisy super grywalne, mog? by? absolutnie bezu?yteczne, jako przepisy historyczne, ze wzgl?du na znikome zwi?zki z realiami historycznymi. By? mo?e dalej s? to ciekawe przepisy do gry, ale co najwy?ej jako kolejny system fantazy. Oczywi?cie, moja ocena zgodno?ci z realiami historycznymi jest z pewno?ci? subiektywna i tylko tak dobra jak moja ograniczona wiedza o okresie. Ale w ?adnym wypadku nie jest oparta na "domniemanej liczbie przeczytanych przez autora ksi??ek". Przeciwnie, dla niektrych okresw historycznych po przeczytaniu systemu i w oparciu o jego zgodno?? z realiami mog? domniema? nie tyle ile autor ich przeczyta?, co raczej ktre.

Pozdrawiam

Pon 02 Sty, 2006 Bladyrunner napisał:
I jeszcze jedna kwestia.
Napisa?em ten komentarz tylko po to, ?eby franziskaner otrzyma? odpowied? bo inaczej by?cie nie zareagowali ale wiem, ?e dla niektrych taki cel mo?e by? zbyt trudny do zrozumienia...

Zw?aszcza dla ludzi, ktrzy cen? jakiego? utworu s? w stanie ustali? na podstawie domniemanej liczby przeczytanych przez autora ksi??ek.

Pon 02 Sty, 2006 Bladyrunner napisał:
Drogi Hubercie.
Po raz drugi ju? prosz? Ci? o wskazanie miejsca, w ktrym napisa?em, o jakim? darmowym systemie!
Przyjmuj?, juz za standard ?e uwa?asz, ?e stale pisz? nie na temat jednak racz zauwa?y?, ?e system o ktrym traktuje artyku? jest zwyczajnie niedost?pny w kraju. Je?li tak nie jest to napisz ?e si? myl? i podaj mi nazw? jego dystrybutora.

Ps. tekst o dwch ksi??kach traktuje ju? jako zwyczajnie obra?liwy. To, ?e akurat kto? podaje dwie ksi??ki jako g?wne ?rd?o inspiracji nie oznacza, ?e tylko tyle na dany temat przeczyta?.
My?l?, ?e ka?dy tak? bufonad? potrafi sam oceni? wi?c nie ma co dalej komentowa?...

Sob 31 Gru, 2005 Hubert napisał:
Zastanawiam si?, czy forma recenzji jest w jaki? sposb trudna do zrozumienia? W tym dziale omawianych jest szereg systemw, ktre s? systemami komercyjnymi - s? to systemy odnosz?ce si? nie tylko do okresu napoleo?skiego. Celem recenzji nie jest "wystawiania marchewki na kiju", a przedstawienie opinii, a w przypadku systemu przepisw rwnie? do?wiadcze?, kogo?, kto ten system czyta? i uzywa?.

Za?, ?e nie wszystkie systemy s? bezp?atne? C?, mo?e autorzy niektrych z tych systemw przeczytali wi?cej ni? dwie ksi??ki dotycz?ce okresu, dla ktrego tworz? przepisy i w zwi?zku z tym uwa?aj?, ?e ich praca jest co? warta, a ludzi s? gotowi za ni? zap?aci?? Tak samo w formie bezp?atnej nie jest dost?pny General de Brigade, Shako, Valmy to Waterloo, czy Firefight. Rozumiem, ?e sam fakt wymieniania ich nazw stanowi ju? pokazywanie "marchewki na kiju"? To dla doprecyzowania, niech jeszcze si? dowiem, figurki te? powinny by? rozdawane bezp?atnie? ;) I czy maj? by? od razu pomalowane?

Pozdrawiam

Pi± 30 Gru, 2005 Robert napisał:
Owszem, mo?esz je mie?. Poniewa? jednak nie mamy praw autorskich, nie rozsy?amy tych przepisw za op?at? (bez op?aty te? nie :-) i korzystamy z nich na zasadach "do u?ytku wewn?trznego". Po nawi?zaniu bezpo?redniego kontaktu czy w Warszawie (Hubert), czy w Krakowie (ja), je?li b?dziesz zainteresowany- masz pe?ny dost?p. Pozdrawiam. R

Pon 26 Gru, 2005 Bladyrunner napisał:
Nie mo?esz ich mie?.
To poprostu system widmo a celem tego artyku?u jest g?wnie wystawienie wargammerom marchewki na kiju. ;)

Czw 01 Gru, 2005 franziskaner napisał:
jak moge zdobyc zasady do systemu "Wojny Napoleo?skie"?Dopiero zaczynam sie w to bawic wiec bede wdzieczny za kazda pomoc.


Dodaj komentarz