.:Wargaming Zone:. - serwis wargamingowy - .:Artykuł - Wojna zakonu krzy?ackiego z Litw? w latach 1283-1325:.
Wargaming Zone     
Wtorek godzina 11:29,
25 wrzesień 2018

Wojna zakonu krzy?ackiego z Litw? w latach 1283-1325
Data: Sob 30 Kwi, 2005
Autor: Marcin Gaw?da
Recenzja ksi??ki "Wojna zakonu krzy?ackiego z Litw? w latach 1283-1325", autor Prekop Dariusz

Opis:
Tytu?: Wojna zakonu krzy?ackiego z Litw? w latach 1283-1325, Autor: Prekop Dariusz, Wydawca: Wydawnictwo Adam Marsza?ek, Rok wydania: 2004, Oprawa: mi?kka, Format: 165 x 240, J?zyk: polski, ISBN: 83-918710-0-2, Ilo?? stron: 189, Ilo?? fotografii: 0, Ilo?? map: 0.

Recenzja:
Wojny zakonu krzy?ackiego z Litw? by?y cz??ci? zapocz?tkowanego w ko?cu XI wieku ruchu krucjatowego. Wsparci przez pielgrzymw z Zachodu Krzy?acy dokonali podboju i kolonizacji Prus, a kiedy Zakon po??czy? si? z inflanckimi kawalerami mieczowymi w??czy? si? tym samym do walki z Litw?. Kolejne prby podboju Litwy nie przynios?y efektu, mimo silnego wsparcia rycerstwa niemieckiego. W?adcy litewscy odpierali zarwno ataki militarne, jak rwnie? starali si? st?pi? ostrze roztaczanej przez Krzy?akw propagandy misyjnej. Mimo znaczenia jakie walki nad Niemnem mia?y tak?e dla przysz?o?ci Polski, opracowa? wojen Zakonu Krzy?ackiego z Litw? mo?na szuka? ze ?wiec? (jakkolwiek bogata jest sama literatura po?wi?cona Zakonowi Krzy?ackiemu). Tym bardziej warta jest uwagi praca Dariusza Prekopa. Godna tym bardziej, i? autor wykorzysta? wszystkie dost?pne mu ?rd?a oraz literatur? polsk?, niemieck? i litewsk? po?wi?con? omawianemu zagadnieniu. Tak wi?c warsztat autora jest znakomity i wszechstronny.

Zdaniem Piotra z Dusburga – g?wnego ?rd?a niemieckoj?zycznego tego konfliktu – wojna zacz??a si? na dobre w 1283 r. i dat? t? przyj?? rwnie? autor, chocia? ca?y rozdzia? po?wi?ci? tak?e na omwienie zmaga? Zakonu z poganami (i nie tylko) ju? w XIII wieku. Wojna by?a nieko?cz?cym si? pasmem rejz i litewskich odwetw, mordw, po?g, uprowadzania ludno?ci rabunkw i podpale?. Samo tylko uporz?dkowanie chronologicznie rejz Krzy?ackich, czy litewskich akcji odwetowych jest nie lada problemem, a c? dopiero przedstawienie szczeg?w z ich przebiegu, co stara si? czyni? autor ksi??ki.

Ksi??ka podzielona jest na cztery g?wne rozdzia?y. Rozdzia? pierwszy pt. „Teren walki” charakteryzuje obszar na ktrym toczy?y si? omawiane walki krzy?acko-litewskie. Jednym z ciekawszych fragmentw tego rozdzia?u jest prba odpowiedzi na pytanie: ktr? drog? wojska krzy?ackie przenika?y na ?mud?? Drugi rozdzia? mwi o walkach krzy?acko-litewskich przed rokiem 1283, z uwzgl?dnieniem znaczenia obu dat. Trzeci rozdzia? omawia dzia?ania wojenne w latach 1283-1309. Wreszcie czwarty rozdzia? charakteryzuje wojn? krzy?acko-litewsk?, ktra toczy?a si? w latach 1310-1325. W tym ostatnim rozdziale Czytelnik znajdzie tez prb? przedstawienia zagadnienia promocji Litwy w listach Giedymina.

Wszystkie rozdzia?y oparte s? na bogatej bibliografii. Do?? chyba powiedzie?, ?e pozycje w bibliografii (?rd?a na ktrych oparta jest w znacznej mierze praca oraz opracowania) zajmuj? blisko 10 kartek! (s. 169-187). Jest to wi?c praca o charakterze pozycji naukowej, a nie popularyzatorskiej. Tylko tak obszerne wykorzystanie ?rde? oraz literatury przedmiotu pozwala na do?? dok?adn? prezentacj? dzia?a? wojennych. Jak przeczytamy w jednej z recenzji: „To typowa publikacja naukowa, napisana lakonicznym stylem i pozbawiona literackich ozdobnikw” (Mwi? Wieki, nr 11/2004). W tej samej recenzji mo?emy tak?e przeczyta?, ?e drobnym minusem jest brak w ksi??ce indeksw. I jest to prawda, tylko we?my pod uwag? w ilu pracach historycznych wydawanych w chwili obecnej takie indeksy si? znajduj?? To, ?e s? potrzebne i u?atwiaj? ?ycie to niew?tpliwe. Zako?czenie ksi??ki na roku 1325 – mimo, ?e kwestia ta do?? mocno wyja?niana jest przez autora – sprawa wra?enie, ?e to data ko?cz?ca wojny krzy?acko-litewskie, podczas gdy trwa?y one jeszcze z gr? przez stulecie, a ich nat??enie przypada na drug? po?ow? XIV wieku. Jako pewien minus zaliczy? mo?na tak?e brak w ksi??ce rozdzia?u przedstawiaj?cego wojskowo?? obu stron i chocia? jednej mapy. Jednak w zestawieniu z tre?ci? ksi??ki, ktra jest bardzo drobiazgowa, jest to drobny szczeg?, nie umniejszaj?cy jej warto?ci. W wielu wypadkach mamy dok?adne (jak na warunki opracowania o ?redniowieczu rzecz jasna) zestawienie si? bior?cych udzia? w rejzie, w ksi??ce roi si? tak?e od nazw zamkw i grodw, wodzw, komturw, czy rycerzy-go?ci z Zachodu). Tak wi?c z czystym sumieniem polecam ksi??k? wszystkim zainteresowanym ?redniowieczem, a dla pasjonatw wojskowo?ci krzy?ackiej czy litewskiej ksi??ka wydaje si? by? obowi?zkowa.

Komentarze

Śr 26 Paź, 2005 Go?? napisał:
Wydaje si?, ?e powy?sza recenzja jest nazbyt pochlebna. My?l?, ?e w pozycji opisuj?cej wojny powinny znale?? si? mapy, chocia?by ukazuj?ce tylko tereny rozgrywaj?cych si? wydarze?. Jest to tym bardziej potrzebne je?li tekst wymienia liczne zamki, rezy krzy?ackie i odwety litewskie. Brak rycin te? jest w takim przypadku wad?. Do tego brak opisu wojskowo?ci stron, to ju? zakrawa na dowcip o przepisie na danie bez podawania sk?adnikw. Czasem nawet wiadomo kto i kiedy gotowa?, ale jak i z czego to danie si? sk??da to pewnie dla niektrych nie istotne. Je?li opisuje si? wojn? to nie tylko opis terenu oraz okre?lonych wydarze? jest wa?ny. Kto , dlaczego w jaki sposb, gdzie i kiedy bez wiedzy o wojskowo?ci obu stron?
Przecie? nawet skrtowe przedstawienie tej kwestii mog?o by przynajmniej cz??ciowo obja?nia? dlaczego tak przebiega?y (wyglada?y) te wojny. My?l?, ?e przy tym brak indeksw nie jest a? takim minusem. Podobnie zachwt nad obszerno?ci? bibliografii nie jest du?ym plusem. Mo?e to dobre dla biblotecznych moli, ktre cz?sto si?gaj? po gotowe spisy bibliografii nie zagl?daj?c nawet do co wa?niejszych pozycji. Przepraszam mo?e jestem nazbyt ostry i uszczypliwy, ale my?l?, ?e odmienny punkt widzenia jest tu potrzebny.

Pon 17 Paź, 2005 Go?? napisał:
huj wam w dupe


Dodaj komentarz